Makassar is een stad die ik liever mijd. Te vol en druk en aangezien we Kuala Lumpur en Singapore nog zullen aandoen, zien we enkel het hotelbed en het vliegveld van Makassar. Fijn. Als we vroeg in de ochtend opstijgen moet ik even slikken. De 5 weken in Indonesië waren geweldig en afscheid nemen is ineens niet zo makkelijk. Maar we zijn toch echt begonnen aan de laatste week. En wat voor een! In KL worden we opgewacht door Dewi en haar man. Een nichtje van Jerrel. Ondanks dat ze midden in de ramadan zitten worden we hartelijk verwelkomd en krijgen we te eten. Het voelt wat ongemakkelijk om te eten, want de familie kijkt toe. Niet eten zou ook onbeleefd zijn nu ze speciaal voor ons wat hebben gehaald. Ze nemen ons op sleeptouw. Shoppen met de kids. Tempels, grotten, parlement, financieel hart, oude centrum, uit eten en KL by night.

Wat me het meeste verbaast is de welvaart van de stad. Het is schoon, ruim opgezet, verzorgd, modern en alles wat ik niet had verwacht… Waar zijn de voedsel stalletjes, waar is de chaos? Zelfs het verkeer houdt zich hier aan de regels en rijdt beschaaft. De douche is warm en we gebruiken een ‘zit-wc’. Ik vind het bijna jammer.. KL is westers, verfijnd, cultureel en met adembenemende hypermoderne architectuur. Ik had gehoopt op een overgang..iets tussen Indonesië en Singapore in. Wellicht omdat ik andere verwachtingen had, misschien omdat het lijkt dat ze ons eigen Nederland ver vooruit zijn..ik ben met gemengde gevoelens, diep onder de indruk. Na 3 dagen heb ik het gevoel dat we nog lang niet weg kunnen. Er is nog zoveel te zien.. Het zal moeten wachten tot een volgende keer. En dus nemen we afscheid en staan we nog geen 50 minuten later in Singapore…

Elke

We zijn beland in de laatste fase van onze reis.
5 weken zitten er nu op en het voelt eerlijk gezegd als veel langer. Vandaag onze laatste dag in Bira, dus dat betekent weer inpakken en uitchecken. Om 3 uur pikt onze chauffeur die ons hierheen heeft gereden ons weer op. Na een laat en uitgebreid ontbijt bij Amatao, gaan Elke en ik samen nog op de brommer op pad. We brengen eerst een bezoek aan de markt in Bira, waar niet zo veel bedrijvigheid meer is. Yara en Noa blijven bij cafe Bambu. De grote drukte op de markt is al voorbij …. Het is dan al ook half 12 en stalletjes zijn al aan het opruimen.

Op de heenweg naar de markt hebben de contouren van twee grote houten schepen tussen de palmbomen aan het strand gespot. Op de weg terug toch maar even kijken wat het is.
Het is maar een paar km rijden vanaf de markt. We zetten de brommer aan de kant van de weg en dalen langs een steil paadje omlaag. Tussen de palmbomen zien we enkele reusachtige Buginese schepen in aanbouw. Eentje is zo ontzettend groot en de aanblik doet denken aan de Arc van …. Bira. Het blijkt een scheepswerf waar bijna alles nog met de hand wordt gedaan. Geen staalplaten, computertekeningen, lasapparaten of ander high tech. Nee … vakmanschap, handwerk en timmermansogen. Scheepsbouwervaring die van generatie op generatie is overgegeven met alle bijbehorende tradities. We vallen midden in een ritueel.

De mast wordt vandaag ingewijd. Er wordt eten geofferd en ook bloed. Geen mensenbloed, maar dat van een kip. Een stuk kam wordt met precisie bij een kip afgesneden en de druppels bloed worden zorgvuldig opgevangen op de plek waar de mast uiteindelijk wordt afgezaagd. Een priester bewierookt het tafereel en doet een geheimzinnig gebed. Zo doen ze het hier al eeuwen. We worden, als bijzondere bezoekers, uitgenodigd om wat van de hapjes te nemen, wat we uiteraard niet kunnen weigeren. We krijgen wat uitleg en mogen zelfs de trap omhoog om een kijkje te nemen. Indrukwekkend!

Na dit bijzonder bezoek rijden Elke en ik nog even door naar Bara beach. Het is maar 5 km van Bira beach, maar de weg zit vol met kuilen en gaten, waardoor we er hotseklotsend bijna 3 kwartier over doen. Bara beach blijkt inderdaad de oase van rust waar de gemiddelde toerist niet komt. Hmmmm … Hadden we dit strand maar eerder ontdekt. We lopen over het verlaten witte strand en genieten van onze laatste momenten, want 5 uur later zitten we alweer in Makassar. Via Kuala Lumpur en Singapore weer terug naar huis.

Jerrel

We geloven onze ogen niet!
We rijden door een hele schone stad in Indonesië…. georganiseerd, netjes, geen afval …. om de 100 m zebrapaden en veel stoplichten. De wegen zijn breder dan normaal en er zijn geel gemarkeerde veiligheidszones bij scholen. De brede lanen en onderhouden stoepjes en perkjes voelen haast Europees aan. Drie keer per dag worden de straten door de plaatselijke gemeente schoongeveegd. Het kan dus … . in het plaatsje Bantaeng, op de route van Makassar naar Bira.
Als ik het vraag aan de chauffeur, zegt hij triomfantelijk: Jepang … oftewel Japan. Ene doctor professor Nurdin, iemand van hier, heeft in Japan gestudeerd en heeft zijn inzichten lokaal toegepast toen hij in de lokale politiek is gegaan. Hij heeft steun voor zijn project ook materiële steun gekregen van Japan. Onze chauffeur wijst naar de glimmende brandweerwagens en ambulances die we onderweg paraat zien staan. De gezondheidszorg is hier prima in orde. Als je naar het ziekenhuis moet wordt je opgehaald en weer thuisgebracht.
Tot in de wijde omtrek zien we het effect van doctor Nurdin . Iedereen houdt zijn straatje schoon…. als een olievlek heeft dit alles zich uitgebreid. Stel je eens voor: wat als zijn ideeën in heel Indonesië gemeengoed zouden zijn?!?

Jerrel

We horen de geiten mekkeren. Een van onze laatste dagen in Indonesië staat voor ons klaar. We staan rustig op, want we hebben geen plannen voor vandaag. We hoeven he-le-maal niets. Onze dag begint met een laat ontbijt, om maar liefst half 12. We gaan dit keer niet in het Bamboo Restaurant zitten, maar in een ander restaurantje, die de Poolse mensen van gisteravond ons hebben aangeraden. We wachten… Wachten… Nog steeds wachten… Na héél lang wachten komt eindelijk het eerste bordje met eten.

Rustig eten we ons ontbijt op en ondertussen zijn we wat potjes aan het kaarten. Nadat we ons langzaam, uitgebreid, maar liefdevol gemaakt, ontbijt op hebben, besluiten dat we de boot te gaan bekijken die een Engelsman, Jamie, die mama heeft leren kennen gisteravond met het avondeten, aan het bouwen is. Maar toch eerst nog maar gezellig een potje kaarten. Na afloop van het gewonnen potje van Yara, lopen we rustig richting de haven van Bira. Een lange pier en ongelooflijk vervuild zeewater verschijnt voor onze ogen. Overal plastic. We lopen over de pier naar de boten die aan touw liggen. We hebben geen idee welke boot van Jamie is,we lopen langs elke boot tot aan het einde van de langwerpige pier. Bij geen enkele boot is Jamie te bekennen, dus lopen we maar weer terug. En ja hoor, daar komt Jamie aan op zijn brommer. Papa en mama bekijken de boot van binnen. Uiteindelijk lopen we terug.

Yara en mama krijgen vandaag een duikles in het zwembad in het super dure maar ongelooflijk mooi hotel naast ons hotel. We lopen langs het Bamboo Restaurant. Papa en ik besluiten samen dat we een brommer gaan huren. Gewoon voor de leuk! Mama en Yara lopen door om zich klaar te maken voor het duiken. Papa en ik stoppen bij het Bamboo en we huren een rood-zwarte brommer. Voor maar 60.000 rp! Geen helm geen bescherming nee hoor, helemaal niks. De jongen die ons de brommer verhuurt legt even snel in nog niet eens 1 minuut uit hoe de brommer werkt, en dat was het. Papa gaat op de brommer zitten en ik spring achterop. We hebben heel erge lol en papa zit naar iedereen te toeteren! We zien een kindje van 10 langsrijden op een brommer, en achterop zit ongeveer een nog kleiner kindje van 7. Zo zie je maar, dat het in Indonesië dus niet uitmaakt hoe oud je bent om een brommer te besturen. We zien overal, maar dan ook echt overal kinderen op brommers, die toch echt ongetwijfeld jonger zijn dan 18…

We rijden naar het hotel waar Yara en mama duikles krijgen en parkeren de brommer naast alle anderen. We lopen richting het zwembad. En mama en Yara zijn er nog niet! De duikleraar staat al klaar en ondertussen hebben papa en ik al een brommer gehuurd.. We besluiten om wat te gaan eten en drinken. We krijgen het menu. En raad eens, we zijn in Indonesië, met een menu met allerlei Indonesische gerechten, en wij kiezen spaghetti bolonaise en een kipburger met Franse frietjes. Yara en mama komen aanlopen, de duikles kan beginnen.

Noa

=================================================================

Mama en ik komen aanlopen bij het zwembad en we kunnen gelijk beginnen, meneer Ritch, de blonde Engelse duikinstructeur staat al klaar met alle spullen. We worden in wetsuits geholpen en om mee te beginnen kregen we uitleg over hoe alle instrumenten werken. De meters, regulaters, en het opblaasbare vest, en de kilo’s lood die we om onze middel moesten dragen. Meneer Ritch heeft echt een geweldig Engels accent, dus als hij aan het praten is probeer ik me te concentreren op zijn uitleg en niet op z’n geweldige accent.

En daar gaan we dan, we krijgen het vest aan en de fles met lucht zit op onze rug, we trekken onze flippers aan, blazen ons vest op, zetten de bril op en springen in het water. Tijdens onze instructie was onze snorkel begeleider ook mee gaan duiken in het zwembad om nog even te oefenen. En dat heeft hij volgens mij wel nodig, want nog geen seconde nadat hij onder water gaat, komt hij alweer hoestend naar boven.

Onderwater moeten we eerst wat oefeningen doen voor het geval onze maskers vollopen met water of als de regulator uit onze mond komt. De lucht die je inademt is ontzettend koud en droog, en het was zeker anders dan snorkelen of boven water ademen. Na een paar rondjes zwemmen krijg ik het onder de knie en drijf ik minder vaak naar boven en zink ik ook minder hard naar de bodem. Mama die doet het nog beter en wordt door de duikinstructeur een natuurtalentje genoemd 🙂

Yara